De eerste weken met citalopram kunnen rommelig voelen. Een droge mond, misselijkheid, slechter slapen of juist suf zijn komen geregeld voor. Vaak zijn die klachten mild en trekken ze weer weg. Worden ze heftig, houden ze aan of voel je je onveilig, neem dan contact op met je huisarts of voorschrijver. Bij gedachten aan zelfbeschadiging of zelfmoord zoek je direct hulp via je huisarts, de huisartsenpost of 113 via 0800-0113. Voor algemene medische uitleg kun je ook kijken op Thuisarts.nl.
Welke klachten komen vaak voor?
Citalopram is een antidepressivum uit de groep SSRI’s. Dat middel beïnvloedt serotonine, een stof die onder meer betrokken is bij stemming, slaap en eetlust. Juist in de periode waarin je lichaam daaraan went, kunnen bijwerkingen ontstaan.
Veelvoorkomende klachten zijn:
- misselijkheid
- maag- of darmklachten
- droge mond
- duizeligheid
- sufheid
- slapeloosheid
- onrust
- tijdelijk meer angst in het begin
Dat laatste kan verwarrend zijn. Je gebruikt het middel vaak vanwege somberheid, paniekklachten of angst, maar in de eerste fase kun je je juist onrustiger voelen. Dat betekent niet automatisch dat het middel niet past, maar het is wel iets om goed in de gaten te houden en te bespreken als het te veel wordt.
Wanneer beginnen bijwerkingen meestal?
De meeste klachten ontstaan in de eerste dagen tot weken na de start. Ook na een dosisverhoging kun je opnieuw last krijgen. Het positieve effect op stemming of angst merk je meestal pas later, vaak na 2 tot 6 weken.
Daardoor kan er een lastige tussenfase zijn: wel bijwerkingen, nog weinig verbetering. Dat is een bekende reden waarom mensen twijfelen of ze moeten doorgaan. Verander de dosering daarom niet zelf, maar overleg altijd met je arts.
Wanneer moet je meteen contact opnemen?
Sommige signalen vragen om snelle actie. Bel direct je huisarts of huisartsenpost bij:
- gedachten aan zelfbeschadiging of zelfmoord
- plotseling flauwvallen
- een onregelmatige hartslag
- heftige duizeligheid
- ernstige verwardheid
- opvallende sufheid
- ernstige onrust of niet stil kunnen zitten
- huiduitslag of jeuk die nieuw ontstaat of snel erger wordt
Heb je een acute crisis of ben je bang dat je iets gaat doen? Bel dan meteen je huisarts, de huisartsenpost of 113 Zelfmoordpreventie via 0800-0113. Wacht daar niet mee.
Zeldzame maar ernstige klachten
Er zijn ook bijwerkingen die weinig voorkomen, maar wel belangrijk zijn om te herkennen. Het gaat niet om een diagnose die je zelf stelt, maar om signalen waarbij je direct een arts moet spreken.
Klachten die kunnen passen bij een serotoninesyndroom
Bel direct bij een combinatie van klachten zoals:
- koorts
- zweten
- verwardheid
- trillen
- spiertrekkingen
Zeker als meerdere van deze klachten tegelijk optreden, moet je niet afwachten.
Signalen die kunnen passen bij een laag natrium
Ernstige vermoeidheid, sufheid of verwardheid kunnen daarbij passen. Dat komt niet vaak voor, maar het risico is er wel, vooral bij oudere mensen.
Mogelijke hartklachten
Plotselinge duizeligheid, flauwvallen of een onregelmatige hartslag zijn redenen om snel medische hulp te zoeken. Citalopram kan in sommige gevallen invloed hebben op het hartritme. Bespreek het ook altijd als je al hartproblemen hebt of andere medicijnen gebruikt die daarop kunnen inwerken.
Wat kun je zelf doen bij milde klachten?
Niet elke bijwerking betekent dat je moet stoppen. Vaak helpen simpele aanpassingen om de eerste periode beter door te komen.
Bij misselijkheid of maagklachten
Neem de tablet in met wat eten, tenzij je arts iets anders heeft gezegd. Dat kan de maag wat ontzien.
Bij slapeloosheid
Sommige mensen slapen beter als ze het middel in de ochtend innemen. Slecht slapen door stress kan ook een rol spelen, dus het kan nuttig zijn om stressfactoren te identificeren.
Bij sufheid
Dan kan innemen in de avond juist handiger zijn.
Bij een droge mond
Drink regelmatig wat water en let extra op je mondverzorging. Goed poetsen en flossen helpt om problemen met tanden en tandvlees te voorkomen.
Bij autorijden
Wees in het begin extra voorzichtig. Rijd niet als je slaperig, duizelig, onrustig of minder alert bent. Ook als citalopram officieel weinig invloed op de rijvaardigheid heeft, telt vooral hoe jij je voelt.
Wat je beter niet zelf doet
Een paar dingen maken klachten vaak onnodig ingewikkeld.
Niet abrupt stoppen
Citalopram is niet verslavend, maar ineens stoppen kan wel ontwennings- of onttrekkingsklachten geven. Denk aan misselijkheid, angst, rillerigheid, duizeligheid of een grieperig gevoel. Afbouwen doe je in overleg met je arts.
Niet zelf schuiven met de dosering
Meer nemen werkt niet als snelle oplossing. Minder nemen zonder overleg kan ook problemen geven. Bespreek veranderingen altijd met je huisarts of voorschrijver.
Liever geen alcohol of drugs
Alcohol en drugs kunnen bijwerkingen versterken of je stemming ontregelen. Dat maakt het lastiger om te beoordelen hoe het medicijn bij jou valt.
Let op met andere middelen
Gebruik citalopram niet zomaar samen met andere medicijnen of supplementen zonder overleg. Dat geldt onder meer voor:
- MAO-remmers
- pimozide
- sommige pijnstillers
- sint-janskruid
Gebruik je ontstekingsremmende pijnstillers zoals ibuprofen, diclofenac of naproxen en krijg je maagklachten of andere nieuwe klachten, neem dan contact op met je arts of apotheek.
Seksuele bijwerkingen: bespreek ze gewoon
Minder zin in seks, moeilijker klaarkomen of erectieproblemen kunnen voorkomen. Dat is vervelend, maar niet vreemd. Veel mensen vinden dit lastig om te benoemen en wachten te lang. Hoe praat je met je partner over minder zin in seks kan een nuttige gids zijn om dit onderwerp aan te pakken.
Blijf daar niet mee rondlopen. Als deze klachten voor jou zwaar wegen of niet verdwijnen, bespreek het met je arts. Stop niet op eigen houtje. Samen kun je kijken wat verstandig is.
Wie moet extra alert zijn?
Sommige groepen hebben meer kans op problemen of hebben sneller overleg nodig.
Ouderen
Bij hogere leeftijd komen bijwerkingen vaker voor. Ook is er meer kans op vallen, duizeligheid en een laag natrium. Merk je dat je minder stabiel bent of vaker bijna valt, trek dan aan de bel.
Mensen met andere aandoeningen of medicijnen
Heb je hartproblemen, epilepsie, leverproblemen of gebruik je meerdere medicijnen tegelijk, meld dat altijd aan je arts en apotheek. Wisselwerkingen zijn belangrijk om mee te nemen.
Zwangerschap of borstvoeding
Overleg in die situatie altijd met je arts. Zelf stoppen of starten is dan geen goed idee.
Wanneer bel je de huisarts in het kort?
Bel als:
- de klachten heftig zijn
- bijwerkingen niet wegtrekken
- je ze niet volhoudt
- je onrustig bent en niet stil kunt zitten
- je huiduitslag of jeuk krijgt
- je verward of extreem suf wordt
- je ernstige vermoeidheid krijgt
- je plots duizelig wordt, flauwvalt of een onregelmatige hartslag voelt
Twijfel je? Dan is bellen meestal verstandiger dan afwachten. Voor betrouwbare uitleg kun je ook terecht op Thuisarts.nl. Informatie over geneesmiddelen staat daarnaast vaak duidelijk uitgelegd in de bijsluiter en bij de apotheek. Richtlijnen over antidepressiva komen in Nederland onder meer van het NHG; cijfers en algemene gezondheidsinformatie worden vaak verzameld door instanties als het RIVM en de WHO. Voor jouw situatie blijft persoonlijk advies van een arts leidend.
FAQ
Hoe lang duurt het voordat citalopram werkt?
Meestal merk je pas na 2 tot 6 weken effect op stemming of angstklachten. Bijwerkingen kunnen eerder beginnen.
Is citalopram verslavend?
Nee, het middel geldt niet als verslavend. Wel kun je klachten krijgen als je ineens stopt. Daarom bouw je het af in overleg met je arts.
Mag ik alcohol drinken tijdens het gebruik?
Dat wordt meestal afgeraden. Alcohol kan bijwerkingen versterken en invloed hebben op hoe je je mentaal voelt.
Kan ik autorijden met citalopram?
Dat hangt af van hoe jij reageert. Rijd niet als je suf, duizelig, slaperig of minder alert bent, vooral in de eerste periode of na een dosiswijziging.
Wat helpt tegen misselijkheid in het begin?
Innemen met wat voedsel helpt vaak. Blijft de misselijkheid heftig of houd je het niet vol, neem dan contact op met je huisarts of apotheek.
