Een branderig of knagend gevoel hoog in je buik, vooral na het eten of midden in de nacht, kan passen bij een maagzweer. Dat is een wondje in de maag of in de twaalfvingerige darm. Toch zegt buikpijn op zichzelf niet genoeg. Laat dit daarom beoordelen door je huisarts en kijk voor betrouwbare uitleg ook op Thuisarts.nl.
Wanneer kunnen klachten passen bij een maagzweer?
De pijn zit meestal boven in de buik, rond de maagstreek. Sommige mensen voelen een brandende pijn, anderen eerder een knagend of zeurend gevoel. De klachten kunnen opvlammen na het eten, maar ook juist komen als je maag leeg is of in de nacht.
Dat komt doordat een zweertje in contact kan komen met maagzuur. Dat irriteert het wondje en kan pijn geven.
Belangrijk om te weten: niet elke pijn in de bovenbuik wijst op een zweer. Ook maagzuurklachten, een ontstoken maagslijmvlies, galstenen of iets anders kunnen vergelijkbare klachten geven. Stel dus niet zelf een diagnose. Als de pijn blijft terugkomen, erger wordt of je ongerust maakt, neem dan contact op met je huisarts.
Wat is een maagzweer precies?
Een maagzweer is een wondje in het slijmvlies van de maag of van het eerste deel van de dunne darm, de twaalfvingerige darm. Artsen noemen dat ook wel een ulcus.
Zo’n wondje geneest meestal niet goed zonder behandeling. Daarom is het verstandig om klachten niet te lang te laten lopen. De huisarts kan beoordelen wat er aan de hand is en welke behandeling nodig is.
Waardoor ontstaat zo’n zweer?
De twee bekendste oorzaken zijn:
- een infectie met de Helicobacter pylori-bacterie
- gebruik van bepaalde pijnstillers, vooral NSAID’s zoals ibuprofen, naproxen en diclofenac
Deze medicijnen kunnen het maagslijmvlies kwetsbaarder maken. Gebruik je ze regelmatig en krijg je pijn in de bovenbuik, bespreek dat dan met je huisarts. Stop of verander medicatie niet op eigen houtje als die door een arts is voorgeschreven, maar trek wel op tijd aan de bel bij klachten.
Er zijn ook dingen die de klachten kunnen verergeren zonder de hoofdreden te zijn. Roken, alcohol, koffie en stress kunnen bijvoorbeeld extra irritatie geven. Stress geldt dus niet als de gebruikelijke oorzaak, maar kan wel maken dat je er meer last van hebt.
Welke signalen moet je serieus nemen?
Sommige klachten vragen om snelle actie. Neem in elk geval contact op met de huisarts als je denkt dat je misschien een zweer hebt, zeker als:
- de klachten langer dan een paar weken aanhouden
- de pijn duidelijk toeneemt
- je er ’s nachts wakker van wordt
- maagklachten nieuw voor je zijn op latere leeftijd
- maagzweren of maagkanker in je familie voorkomen
- maagzuurremmers niet helpen
- je klachten samenhangen met medicijngebruik
Er zijn ook alarmsignalen waarbij je niet moet afwachten. Bel met spoed de huisarts of huisartsenpost bij:
- zwarte, teerachtige ontlasting
- bloed overgeven
- aanhoudend overgeven
- heftige of toenemende buikpijn
- sufheid, duizeligheid of bijna flauwvallen
- koorts met erge buikpijn
- buikpijn die erger wordt bij bewegen of als je buik wordt aangeraakt
Dit kunnen tekenen zijn van een bloeding of een andere complicatie.
Wat kun je zelf doen bij maagklachten?
Zelfzorg kan de klachten soms wat dempen, maar vervangt geen beoordeling door een arts. Praktische dingen die kunnen helpen:
- eet op vaste tijden
- neem liever kleinere porties
- eet rustig en kauw goed
- kies gevarieerd en vezelrijk
- let op eten of drinken waar jij meer last van krijgt
- beperk alcohol
- rook niet
- probeer voldoende rust te nemen
Sommige mensen merken dat vet, pittig of zuur eten de klachten uitlokt. Dat geldt ook voor chocola, pepermunt, ui of cafeïne. Dat hoeft niet voor iedereen zo te zijn, dus kijk vooral wat jouw buik doet.
Heb je pijn, dan is paracetamol meestal een veiligere keuze dan ontstekingsremmende pijnstillers. Wees voorzichtig met ibuprofen, naproxen en diclofenac als je maagklachten hebt. Gebruik je die al, overleg dan met je huisarts.
Een maagzuurbinder kan soms tijdelijk verlichting geven bij milde klachten. Blijven de klachten bestaan of komen ze terug, maak dan een afspraak bij de huisarts.
Wat kun je beter niet doen?
Een paar dingen werken vaak tegen je:
Klachten wegwuiven
Terugkerende pijn in de maagstreek is iets om serieus te nemen, zeker als het patroon verandert of de pijn erger wordt.
Zelf invullen wat het wel zal zijn
“Waarschijnlijk stress” of “vast iets verkeerd gegeten” klinkt geruststellend, maar kan ervoor zorgen dat je te laat hulp zoekt.
Doorgaan met NSAID’s zonder overleg
Juist deze middelen kunnen een zweer veroorzaken of verergeren.
Zelf starten of stoppen met medicatie
Dat geldt ook voor maagzuurremmers, antibiotica of andere middelen. Laat de oorzaak eerst beoordelen en bespreek behandeling met je huisarts.
Komt het vaak voor?
Een zweer in maag of twaalfvingerige darm komt geregeld voor, maar precieze cijfers verschillen per land en per onderzoek. Betrouwbare Nederlandse publieksinformatie loopt daarom meestal via Thuisarts.nl en de richtlijnen van het NHG voor huisartsen.
Van een infectie met Helicobacter pylori is bekend dat lang niet iedereen klachten krijgt. Veel mensen dragen de bacterie zonder ooit een zweer te ontwikkelen. Dat maakt het extra lastig om alleen op symptomen af te gaan.
Hoe onderzoekt en behandelt de huisarts dit meestal?
De huisarts begint met vragen over je klachten, medicijngebruik en alarmsignalen. Soms is dat genoeg om te bepalen wat de volgende stap is. In andere gevallen is verder onderzoek nodig, bijvoorbeeld naar een infectie met Helicobacter pylori of naar een andere oorzaak van de pijn.
De behandeling hangt af van wat er speelt. Vaak gaat het om:
- maagzuurremmers
- soms antibiotica als een Helicobacter-infectie is aangetoond
- aanpassen of heroverwegen van medicijnen die de maag irriteren
Welke behandeling past, verschilt per persoon. Start of stop daarom niet zelf met medicijnen zonder overleg met een arts.
Wanneer moet je meteen hulp zoeken?
Wacht niet af bij signalen van een mogelijke bloeding of ernstige complicatie, zoals zwarte ontlasting, bloed braken, flauwvallen of heftige buikpijn. Bel dan direct de huisarts of buiten kantooruren de huisartsenpost.
Twijfel je? Dan is bellen beter dan blijven rondlopen met onzekerheid.
FAQ
Hoe voelt een maagzweer meestal?
Vaak als een brandende, knagende of zeurende pijn hoog in de buik. Die kan erger worden na het eten of juist in de nacht opspelen.
Kan stress een maagzweer veroorzaken?
Stress geldt niet als de gebruikelijke oorzaak. Het kan bestaande klachten wel versterken.
Welke pijnstillers kun je beter vermijden bij maagklachten?
Vooral NSAID’s zoals ibuprofen, naproxen en diclofenac kunnen de maag irriteren. Bespreek gebruik daarvan met je huisarts.
Gaat een maagzweer vanzelf over?
Meestal niet. Vaak is behandeling nodig, bijvoorbeeld met maagzuurremmers en soms antibiotica.
Waar vind ik betrouwbare informatie?
Kijk op Thuisarts.nl en neem bij aanhoudende of heftige klachten contact op met je huisarts.
